ถ้าเอาของสะสมชิ้นเดียวกันไปให้คนสิบคนดู แล้วถามว่า “คิดว่าของชิ้นนี้มีมูลค่าเท่าไร?” ผมว่ามีโอกาสสูงที่จะได้ตัวเลขไม่เหมือนกันสิบคำตอบ เจ้าของจำได้ว่าตัวเองซื้อมาเท่าไร คนที่กำลังตามหาอาจยอมจ่ายมากกว่านั้น ส่วนคนที่ไม่ได้สนใจของประเภทนี้อาจมองแล้วไม่เข้าใจด้วยซ้ำว่าทำไมถึงมีคนยอมจ่ายแพง เรื่องแบบนี้เกิดขึ้นกับของสะสมเป็นปกติ เพราะคำว่า “มูลค่า” ไม่ได้มีตัวเลขเดียวเสมอไป

ราคาที่ซื้อมา กับราคาวันนี้อาจไม่เหมือนกัน

ตัวเลขที่เรารู้ชัดที่สุดมักเป็นราคาที่ตัวเองเคยจ่าย ถ้าซื้อมา 1,500 บาท เราก็รู้แน่นอนว่าในวันนั้นของชิ้นนี้มีราคา 1,500 บาทสำหรับเรา แต่หลังจากนั้นหลายอย่างเปลี่ยนได้ ของบางชิ้นหายากขึ้น บางรุ่นกลับมาผลิตใหม่ บางซีรีส์ได้รับความนิยมมากขึ้น ขณะที่บางอย่างที่เคยเป็นที่ต้องการอาจเงียบลง ดังนั้นราคาที่ซื้อมาเป็นข้อมูลที่ควรเก็บ แต่ไม่ได้หมายความว่าของชิ้นนั้นจะมีมูลค่าเท่าเดิมตลอดไป

ราคาที่เห็นประกาศขาย ก็ยังไม่ใช่ราคาที่ขายได้จริง

เวลาสงสัยว่าของชิ้นหนึ่งมีราคาเท่าไร หลายคนคงเริ่มจากการค้นดูประกาศขาย ซึ่งเป็นวิธีที่สมเหตุสมผล แต่อย่าลืมว่าคนขายสามารถตั้งราคาได้เอง ของชิ้นหนึ่งอาจตั้งไว้ 10,000 บาทเป็นเวลาครึ่งปีโดยไม่มีใครซื้อ ขณะที่อีกคนขายของเหมือนกันไปแล้วที่ 6,000 บาท ดังนั้น “มีคนตั้งขายเท่าไร” กับ “มีคนยอมซื้อเท่าไร” เป็นข้อมูลคนละอย่างกัน และถึงจะเป็นรุ่นเดียวกัน สภาพก็ยังทำให้คนมองต่างกันได้อีก มีกล่องหรือไม่ อุปกรณ์ครบไหม มีรอยหรือเคยซ่อมหรือเปล่า เปิดแล้วหรือยังไม่เคยเปิด สำหรับของบางประเภท เรื่องพวกนี้มีผลมาก แต่บางประเภทคนซื้ออาจไม่ได้สนใจเท่ากัน

บางชิ้นมีค่ากับเจ้าของมากกว่าราคาตลาด

ยังมีมูลค่าอีกแบบที่ค้นจากประกาศขายไม่ได้เลย ของบางชิ้นอาจไม่ได้หายาก และไม่ได้แพง แต่ถ้าเป็นของชิ้นแรกที่เริ่มสะสม เป็นของที่เพื่อนให้ หรือซื้อมาจากการเดินทางที่จำได้ดี เราอาจไม่ยอมขายแม้มีคนเสนอราคาสูงกว่าที่ซื้อมาเยอะ สำหรับอีกคน มันอาจเป็นของธรรมดาชิ้นหนึ่ง สำหรับเจ้าของ มันอาจแทนด้วยเงินไม่ได้ ตรงนี้เป็นเหตุผลหนึ่งที่ผมไม่ค่อยชอบมองของสะสมแล้วถามแค่คำถามว่า “ราคาเท่าไร” บางครั้งคำถามที่น่าสนใจกว่าคือ “แต่ละคนมองของชิ้นนี้มีมูลค่าแค่ไหน?”

นี่คือแนวคิดของ RV — Recommended Value

บน ROOMCOLLE เรามี RV — Recommended Value เพื่อให้คนที่เห็นของสะสมชิ้นหนึ่งสามารถบอกมุมมองของตัวเองว่า เขาแนะนำมูลค่าของชิ้นนั้นไว้ประมาณเท่าไร จุดสำคัญคือคำว่า Recommended RV ไม่ได้บอกว่า “ของชิ้นนี้มีราคาตลาดเท่านี้” และ ROOMCOLLE ไม่ได้เป็นผู้ประเมินราคาของสะสม ตัวเลขนี้เป็นมุมมองจากผู้ใช้งานที่มีต่อของชิ้นนั้น จึงควรมองเป็นข้อมูลประกอบอีกชิ้นหนึ่ง ไม่ใช่คำตอบสุดท้าย ถ้ามีหลายคนให้ RV กับของชิ้นเดียวกัน เราก็อาจเริ่มเห็นว่าคนอื่นมองมันต่างจากเจ้าของอย่างไร ตรงนี้สำหรับผมสนุกกว่าการพยายามสร้าง “ราคาที่ถูกต้องที่สุด” เสียอีก

RV ไม่ได้ยืนยันความแท้หรือสภาพของสินค้า

เรื่องนี้ควรแยกให้ชัดเจน การที่ของชิ้นหนึ่งมี RV สูง ไม่ได้หมายความว่าของชิ้นนั้นได้รับการตรวจสอบว่าเป็นของแท้ ไม่ได้รับรองว่าสภาพตรงตามรายละเอียด ไม่ได้ยืนยันว่าอุปกรณ์ครบ และไม่ได้หมายความว่าจะขายได้ในราคานั้นจริง ถ้ากำลังจะซื้อหรือขายของที่มีมูลค่าสูง ก็ควรตรวจสอบข้อมูลจากแหล่งที่เหมาะกับของประเภทนั้นเพิ่มเติมอยู่ดี RV ไม่ได้ถูกสร้างมาเพื่อแทนขั้นตอนเหล่านั้น

แล้วจะดู RV ไปทำไม?

เพราะเวลาเราเอาคอลเลกชันขึ้นออนไลน์ เราไม่ได้แค่เก็บรายชื่อของตัวเอง คนอื่นเข้ามาเห็นมันด้วย ของที่เราคิดว่าธรรมดา อาจเป็นของที่อีกคนตามหามาหลายปี ในทางกลับกัน ของที่เราคิดว่าน่าจะมีมูลค่าสูงมาก คนอื่นอาจมองต่างออกไป เมื่อมี RV อยู่ข้างรูปและรายละเอียดของชิ้นนั้น เราจึงได้ข้อมูลเพิ่มอีกหนึ่งอย่างว่า “คนที่เห็นของชิ้นนี้มองมันอย่างไร?” นี่เป็นส่วนหนึ่งของสิ่งที่ ROOMCOLLE อยากให้เกิดขึ้นกับคอลเลกชันออนไลน์ ไม่ใช่แค่เอาของขึ้นมาเก็บไว้ใน My Showcase แล้วจบ แต่เปิดให้คนที่สนใจของแบบเดียวกันมีส่วนร่วมกับของแต่ละชิ้นได้ด้วย

ใช้ RV เป็นข้อมูลประกอบก็พอ

ถ้าจะใช้ RV ให้มีประโยชน์ ลองมองมันเหมือนข้อมูลอีกช่องหนึ่งของของสะสม ดูรูป อ่านรายละเอียด ดูสภาพที่เจ้าของบอกไว้ ดูข้อมูลจากที่อื่น แล้วค่อยดูว่า Community ให้ Recommended Value ไว้ประมาณไหน อย่าใช้ตัวเลขเดียวตัดสินทุกอย่าง เพราะสุดท้ายแล้ว ของสะสมหนึ่งชิ้นสามารถมีราคาซื้อ ราคาขาย มูลค่าในสายตาของคนอื่น และคุณค่าที่มีเฉพาะกับเจ้าของพร้อมกันได้ และตัวเลขเหล่านั้นไม่จำเป็นต้องเท่ากันเลย